S:
G:
Tiết 73 Văn bản:
Tục ngữ về thiên nhiên
và lao động sản xuất
I. Mục tiêu bài học:
Giúp Hs:
- Hiểu được sơ lược thế nào là tục ngữ, nội dung tư tưởng, một số hình thức nghệ thuật & ý nghĩa của 8 câu tục ngữ trong văn bản.
- Rèn kĩ năng: phân tích nghĩa đen, nghĩa bóng của tục ngữ, học thuộc lòng tục ngữ; bước đầu có ý thức vận dụng tục ngữ trong nói, viết.
II. Tiến trình hoạt động:
1. định tổ chức:
2. Kiểm tra:
3. Dạy bài mới:
HĐ 1. Giới thiệu bài:
Hầu như dân tộc nào cũng có kho tàng tục ngữ của mình. Tục ngữ biểu hiện kinh nghiệm & tâm hồn của nhân dân. Nó có ý nghĩa rất sâu sắc. Tuy nhiên tục ngữ cũng có khi không hoàn toàn đúng bởi vì nó mang tính kinh nghiệm & chủ yếu là kết quả của kinh nghiệm mà sự khái quát chân lí dựa vào kinh nghiệm thì dù phong phú đến đâu cũng chưa thể toàn diện, khoa học & chuẩn xác.
HĐ 2. Hd đọc & tìm hiểu chung:
I. Tìm hiểu chung:
1. Khái niệm:
? Em hiểu thế nào là tục ngữ? sgk - 4.
GV: Tục ngữ dân gian có thể chia thành các đề tài:
- Tục ngữ về thiên nhiên (thời tiết, khí hậu, vũ trụ …) &
lao động sản xuất.
- Tục ngữ về con người & xã hội.
Chúng ta sẽ lần lượt tìm hiểu 1 số câu tục ngữ phổ biến
qua đề tài trên.
GV: H. dẫn cách đọc, đọc mẫu 1 - 2 câu.
HS: Đọc, n. xét.
? Văn bản này gồm 8 câu tục ngữ thuộc những đề tài 2. Đề tài:
nào? - Tục ngữ về thiên nhiên: 4 câu đầu.
- Tục ngữ về lao động sản xuất:
? Có thể xếp các câu tục ngữ trên vào cùng 1 văn bản vì
sao?
- Do chúng có những điểm gần gũi về nội dung & hình
thức diễn đạt: thiên nhiên có liên quan đến lao động sản
xuất, nhất là trồng trọt, chăn nuôi. Các câu tục ngữ đều
được cấu tạo ngắn, có vần nhịp & đều do dân gian sáng
tạo & truyền miệng.
HĐ 3. H. dẫn đọc hiểu nội dung văn bản:
II. Tìm hiểu chi tiết:
1. Tục ngữ đúc rút kinh nghiệm từ thiên nhiên:
Câu 1:
? Quan sát câu tục ngữ và n. xét về vần, nhịp & các biện
pháp nghệ thuật trong câu tục ngữ?
- Về hình thức: giống như 2 câu thơ thất ngôn, nhịp 3/4
hoặc 3/2/2; vần lưng. - Phép đối: đêm - ngày, sáng - tối, tháng năm - tháng mười …
? Tác dụng của phép đối? - Làm nổi bật sự trái ngược tính
chất đêm & ngày giữa mùa hạ với mùa đông; dễ nói, dễ - Phóng đại, cường